Podłogi drewniane - zabezpieczenie, wady
I. Ogólne informacje na temat rodzaju materiałów podłogowych i właściwości drewna
Drewno jest materiałem budowlanym mającym szereg bardzo ważnych zalet, ale równocześnie wymaga przestrzegania pewnych zasad jego wbudowywania i ochrony przed korozją biologiczną i atmosferyczną...
Drewno świeże po ścięciu ma wilgotność większą niż 35%, w stanie powietrzno-suchym 15-20%, zaś przechowywane w pomieszczeniach suchych 8-13%. Przy wilgotności bliskiej 0% drewno staje się kruche, łuszczy się, pęka i nie nadaje się do celów budowlanych. Deszczułki posadzkowe powinny mieć wilgotność 8-13 %.
Zastosowanie suchszego materiału powoduje, że wchłonie on dodatkową wilgoć z powietrza i zwiększy swoje wymiary (posadzka wybrzuszy się). Zastosowanie bardziej wilgotnego materiału np. desek podłogowych spowoduje, że część wilgoci przejdzie do suchszego powietrza, a deski skurczą się (w podłodze powstaną szpary).
Przez twardość drewna rozumie się opór, jaki ono stawia przy wciskaniu obcego ciała. Do najtwardszych gatunków drewna należą: grab, buk, jesion oraz dąb, do najmiększych drewno iglaste tj. sosna, świerk, jodła. Ponieważ przewodniość cieplna drewna jest stosunkowo niska i wynosi 0.16-0.21 W/(mK) (prostopadle do włókien drewna), stanowi ono dobry izolator ciepła. Zastosowane jako materiał podłogowy zapewnia uzyskanie efektu "ciepłych podłóg".
Oto najczęściej stosowane materiały podłogowe:
1. Tarcica podłogowa - produkowana z drewna sosnowego, świerkowego lub jodłowego. Ze względu na kształt profilu (przekroju poprzecznego) dzieli się ją na tarcicę podłogową o profilu prostokąta, o profilu prostokąta z wpustem i piórem oraz o profilu ze złączem wręgowym.
2. Deszczułki posadzkowe lite - wykonuje się z drewna dębowego, jesionu, brzozy lub buku. Występują cztery rodzaje kształtów deszczułek. Mogą być one układane na gładzi cementowej (przyklejane klejem) lub na ślepej podłodze (przytwierdzane gwoździami).
3. Płytki posadzki mozaikowej - mają kształt kwadratu i są wykonane z listewek z twardego drewna liściastego (dębowego lub bukowego) ułożonych w zestawach po 5 listewek, podczas gdy zestawy są wzajemnie prostopadłe, tworząc układ szachownicy.
Drewno charakteryzuje się niejednorodnością struktury, która w zależności od jego przeznaczenia może być korzystna lub niekorzystna. Często występującą wadą drewna iglastego są pęcherze żywiczne stanowiące gniazda żywicy między słojami. Powodują one wyciekanie żywicy przy nagrzaniu drewna przez słońce. Zażywiczenia przed lakierowaniem należy koniecznie usunąć. Drewno ulega również korozji biologicznej spowodowanej przez grzyby lub owady. Do najczęściej spotykanych objawów korozji biologicznej należy tzw. sinizna drewna. Objawia się ona zmianą zabarwienia bieli drewna iglastego (szare, o odcieniach sinych lub zielonkawych). Drewno zaatakowane sinizną nie traci własności technicznych, nie nadaje się natomiast, ze względu na brzydką barwę, do wykańczania bezbarwnymi powłokami.
Należy pamiętać o podstawowych zasadach stosowania drewna jako wykładzin podłogowych:
1. Drewno powinno być używane tylko tam, gdzie mogą być stworzone warunki zabezpieczające przed działaniem czynników niszczących (np. wykonana odpowiednia izolacja przeciwwilgociowa, wentylacja przestrzeni podpodłogowej).
2. Drewno powinno mieć wymaganą wilgotność przy wbudowywaniu; wbudowywanie powinno mieć miejsce w warunkach suchych, aby nie spowodować zwiększenia wilgotności drewna.
3. Drewno narażone na działanie czynników niszczących powinno być zabezpieczone przed zawilgoceniem np. powłoką lakierową.
II. Przygotowanie podłoża
Powierzchnie drewniane podłóg lub parkietów, które nie były jeszcze lakierowane lub zostały pozbawione starej warstwy lakieru poprzez cyklinowanie powinny być bezwzględnie suche i czyste. Ewentualne zażywiczenia drewna iglastego należy usunąć używając np. rozcieńczalnika do wyrobów nitrocelulozowych. W przypadku parkietów powierzchnia nie może być zanieczyszczona klejem do parkietów. Wszystkie powierzchnie przed malowaniem powinny być oczyszczone z kurzu i pyłu po cyklinowaniu (można użyć do tego celu odkurzacza i lekko wilgotnej ściereczki). Powierzchnie z istniejącą powłoką lakierową, które chcemy odnowić, należy dokładnie sprawdzić, przyglądając się czy nie ma miejsc, gdzie lakier jest starty lub złuszczony lub też łatwo ulega odspajaniu od podłoża. Jeżeli są takie miejsca najlepiej poddać całą powierzchnię cyklinowaniu do surowego drewna. Jeżeli stara powłoka lakieru jest w dobrym stanie, należy dokładnie umyć całą powierzchnię, przeszlifować drobnoziarnistym papierem ściernym i odpylić.
Uwaga: Powłoki lakierów wodorozcieńczalnych nie należy odnawiać lakierami poliuretanowymi rozpuszczalnikowymi.
Mając tak przygotowane powierzchnie możemy przystąpić do lakierowania postępując zgodnie z zaleceniami producenta lakieru.
III . Wady powłok lakierowych i ich przyczyny.
• matowość (bielenie) powłoki - spowodowane stosowaniem lakierów na wilgotnym podłożu, przy dużej wilgotności podłoża;
• pęcherzyki powietrza w powłoce - spowodowane stosowaniem zbyt gęstego lakieru, zbyt gruba warstwa, zbyt wysoka temperatura przy suszeniu;
• niewysychanie lub nieutwardzanie się powłoki - spowodowane naniesieniem lakieru na podłoże zanieczyszczone tłuszczem, stosowanie wadliwego utwardzacza, niewłaściwe dozowanie utwardzacza;
• marszczenie się powłoki - spowodowane nałożeniem zbyt grubej warstwy lub zbyt szybkim jej schnięciem;
• rysy - stosowanie zbyt gruboziarnistego papieru ściernego oraz szlifowanie w poprzek słojów drewna;
• utrata połysku - szlifowanie niedotwardzonych powłok;
• zanieczyszczenia powłoki - nieprzestrzeganie czystości pędzli, obecność kurzu na malowanej powierzchni lub w powietrzu.
Źródło: MKP - Beckers, TBD SA